Δούρειος Ίππος

Ιστοχώρος πολιτικής ανάλυσης και διαλόγου

Category Archives: Ιστορικά θέματα

Τρίτη Σεπτεμβρίου

Του  Μελέτη Μελετόπουλου*

Η προαναγγελθείσα επανέναρξη των κινητοποιήσεων των Ελλήνων πολιτών το ερχόμενο Σάββατο 3 Σεπτεμβρίου στην Πλατεία Συντάγματος συνδέεται από ορισμένους με την 3η Σεπτεμβρίου του 1974. Την ημέρα εκείνη, σε πανηγυρική ατμόσφαιρα, δημοσιοποιήθηκε το ρηξικέλευθο πρόγραμμα σοσιαλιστικού μετασχηματισμού της Ελληνικής κοινωνίας από το ΠΑΣΟΚ. Το πρόγραμμα αυτό, όμως, ουδέποτε εφαρμόσθηκε, αλλά τελικώς εκφυλίσθηκε σε μία κληρονομική ολιγαρχία τριτοκοσμικού τύπου, που οδήγησε την χώρα στην χρεωκοπία και στην παράδοσή της στους διεθνείς κερδοσκόπους.

Πιο σημαντική και πιο σχετική με την σημερινή συγκυρία (παρά το γεγονός ότι είναι εκατόν τριάντα ένα χρόνια παλαιότερη) είναι η επέτειος της 3ης Σεπτεμβρίου 1843, όταν ο λαός ανέτρεψε την αποτυχημένη βαυαρική απολυταρχία και υποχρέωσε τον βασιλιά Όθωνα Βίττελσμπαχ να παραχωρήσει Σύνταγμα. Η Μεταπολίτευση κυοφορήθηκε  για πολλούς μήνες , αλλά πρωταγωνιστής  υπήρξε ο διοικητής του Ιππικού συνταγματάρχης Καλλέργης, που πρόλαβε τις εξελίξεις, όταν ο Όθων διέταξε την λήψη προληπτικών μέτρων. Τοποθέτησε εμπίστους του σε διάφορα σημεία της πρωτεύουσας και στην συνέχεια κατέφθασε στους στρατώνες και ξεσήκωσε τους αξιωματικούς με το σύνθημα «Ζήτω το Σύνταγμα». Η εν συνεχεία μετάβαση του Καλλέργη και των πιστών του αξιωματικών και στρατιωτών στα Ανάκτορα (την σημερινή Βουλή) με ζητωκραυγές και συνθήματα προκάλεσε λαϊκό ενθουσιασμό. Οι πολίτες έσπευσαν να ενωθούν με τις δυνάμεις του Καλλέργη. Ο Όθων έστειλε τον υπασπιστή του και τον υπουργό Στρατιωτικών με την εντολή να ηρεμήσουν τους εξεγερμένους, όμως κατά διαταγή του Καλλέργη συνελήφθησαν. Ο Όθων τότε διέταξε τους  υπουργούς του να καταστείλουν βίαια την εξέγερση, αλλά αυτοί αρνήθηκαν.

Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Advertisements

«Αν έλθει άλλη κυβέρνησις, δεν θα τους δώσουν πεντάρα…» Το «Συμβούλιο των ομολογιούχων», η πτώχευση του ΄32 και η δικτατορία Μεταξά μέσω βουλής και χρέους

Του Γεώργιου Π. Μαλούχου,

Αναδημοσίευση απο το ΒΗΜΑ, 10/5/2011, http://www.tovima.gr/politics/article/?cid=751&aid=400125

«Αν έλθει άλλη κυβέρνησις, δεν θα τους δώσουν πεντάρα…»

«…η καταφρόνισης προς πάσαν ηθικήν αξίαν και προς πάσαν ηθικήν έννοιαν έχει κλονίσει πλεόν τα θεμέλια του κοινωνικού καθεστώτος, ώστε να μη υπολείπεται πλέον είς τους ενδεχόμενους ανατροπείς του κοινωνικού καθεστώτος βαρύ το έργον»: Θεμιστοκλής Σοφούλης αγόρευση στη Βουλή, 29 Απριλίου 1936.

Πολλά μπορεί να διαφέρουν, όμως, η πτώχευση της εποχής Τρικούπη (εξωτερικό χρέος 640 εκ. χρυσά φράγκα) και η πτώχευση του 1932 (εξωτερικό χρέος 1.022 εκ. χρυσά φράγκα) έχουν ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον κοινό κομβικό στοιχείο: ότι, μετά από πολλές διεργασίες, και οι δύο κηρύχθηκαν μόλις το ποσοστό του χρέους έφτασε στο 150% του ΑΕΠ. Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Σχετικά με την ιστορική σειρά του Σκάϊ για την Ελληνική Επανάσταση του 1821

Του Μελέτη Η. Μελετόπουλου

Το Ελληνικό έθνος δεν είναι πρόσφατη κατασκευή αλλά εξελισσόμενη εθνολογική, πολιτισμική και γλωσσική πραγματικότητα από την εποχή του Ομήρου.

Η θεωρητική υπόθεση στην οποία βασίζεται η σειρά του Σκάϊ για την Ελληνική Επανάσταση είναι η γνωστή θεωρία της εθνογένεσης των Γκέλνερ-Χόμπσμπάουμ. Αυτή η θεωρία μπορεί να εμπεριέχει στοιχεία αλήθειας για τα νεώτερα ευρωπαϊκά έθνη, αλλά (όπως και οι ίδιοι οι δύο αυτοί  ιστορικοί παραδέχονται) δεν ισχύει για τα αρχαία έθνη όπως το Ελληνικό, το Ιουδαϊκό, το Κινέζικο κλπ.

Στο επιστημονικό μου σύγγραμμα ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΟΥ ΠΑΤΡΙΩΤΙΣΜΟΥ, το οποίο κυκλοφόρησε πέρυσι από τις εκδόσεις Παπαζήση και ήδη έχει πραγματοποιήσει επανειλλημμένες ανατυπώσεις, αποδομώ με επιστημονικά επιχειρήματα και διεθνή βιβλιογραφία (ακόμη και τουρκική) την απόπειρα γνωστών Ελλήνων πανεπιστημιακών (Βερέμης, Ρεπούση κλπ.) να εφαρμόσουν αυτήν την θεωρία στην Ελληνική Ιστορία και να αποδείξουν ότι το Ελληνικό Έθνος είναι «κατασκευή της νεωτερικότητας». Αποδεικνύω δε ότι αυτές οι προσπάθειες πανεπιστημιακών, διανοουμένων κλπ. ,που προβάλλονται ως προοδευτικοί και σύγχρονοι, προκύπτουν από στερεότυπα, ιδεολογικές εμμονές, άκριτη μεταφορά ξένων σχημάτων και απουσία σοβαρής έρευνας, και όχι από τις πηγές και την ιστορική πραγματικότητα.

Επειδή οι αναγνώστες του διαδικτύου, και κυρίως οι κάτω των σαράντα ετών, κατά κανόνα προσεγγίζουν την επιστήμη και την  βιβλιογραφία μέσω της οθόνης του υπολογιστή τους, θεωρώ σκόπιμο να «ανεβάσω» μέρος του βιβλίου μου στις έγκυρες ιστοσελίδες με τις οποίες συνεργάζομαι, ώστε οι  ενδιαφερόμενοι να αντλήσουν επιστημονικά επιχειρήματα κατά των εθνομηδενιστών και η όλη συζήτηση να μεταφερθεί από το ιδεολογικό στο επιστημονικό πεδίο. Εκεί, οι διάφορες θεωρίες που αποσκοπούν στον εκμηδενισμό της εθνικής μας ιστορίας και συνείδησης καταρρέουν αμέσως λόγω έλλειψης επαφής με την ιστορική πραγματικότητα και τις πηγές, και αποκαλύπτεται η καθαρά ιδεολογική τους φύση και οι σκοπιμότητες που τις υποκινούν.

Παραθέτω λοιπόν το πρώτο μέρος του βιβλίου μου,και συγκεκριμένα τις σελίδες 13 έως 76, με την προτροπή στους φίλους αναγνώστες να αγοράσουν και να διαβάσουν ολόκληρο το βιβλίο (προς αποφυγήν παρεξηγήσεων σημειώνω ότι έχω παραχωρήσει τα συγγραφικά μου δικαιώματα για φιλανθρωπικούς σκοπούς). Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Η Ιστορία Δικαιώνει Τον Πλάτωνα: Το Παράδειγμα του Παναγιώτη Κανελλόπουλου

Του Μελέτη Η. Μελετόπουλου*

Αναδημοσίευση του άρθρου από το Βήμα Ιδεών,  Σαββατο 2 Οκτωβρίου 2010

Στο ερώτημα εάν η εμπλοκή των διανοουμένων στην νεοελληνική πολιτική ζωή υπήρξε θετική ή αρνητική, θεωρώ κορυφαίο παράδειγμα τον βίο και την πολιτεία του Παναγιώτη Κανελλόπουλου, που υπήρξε ταυτόχρονα πρωταγωνιστής τόσο στην πολιτική όσο και στην πνευματική ζωή της Ελλάδας κατά τον Εικοστό Αιώνα. Όσοι  τον γνώρισαν μετά το 1974, αποστασιοποιημένο πιά από την τρέχουσα πολιτική, δεν είχαν άμεσες εντυπώσεις  από τον Κανελλόπουλο ως ηγέτη της σκληρής μετεμφυλιακής Δεξιάς και μπόρεσαν να δούν σ’αυτόν κάτι πολύ σημαντικότερο:έναν χαρισματικό συγγραφέα και δάσκαλο. Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Η προετοιμασία της μικρασιατικής καταστροφής

Του Γιώργου Κοντογιώργη*

Η μικρασιατική καταστροφή έχει επικρατήσει να ερμηνεύεται ως ένα αυτοτελές επεισόδιο της νεοελληνικής ιστορίας, σημαντικό οπωσδήποτε, αφού σημάδεψε το τέλος του μικρασιατικού ελληνισμού. Γι αυτό και οι ερμηνείες της επικεντρώνονται στις ευθύνες των πολιτικών και στρατιωτικών πρωταγωνιστών που διαχειρίσθηκαν την υπόθεση, στο εφικτό και στο σκόπιμο του εγχειρήματος, στην αξιολόγησή του υπό το πρίσμα της πολιτικής των Δυνάμεων (ως ιμπεριαλιστικό/αποικιακό) ή της αρχής των εθνοτήτων κλπ.

Σε ό,τι με αφορά θα υποστηρίξω πως οι ρίζες της μικρασιατικής καταστροφής ανάγονται στις σταθερές που δημιουργήθηκαν από τις απαρχές της συγκρότησης του νεοελληνικού κράτους, ενώ οι ιδεολογικές και πραγματολογικές της προεκτάσεις, δεσπόζουν και σήμερα, στην πολιτική και διανοητική ζωή του τόπου. Θα επιχειρήσω να καταδείξω ότι η μικρασιατική καταστροφή υπήρξε το αποτέλεσμα του τρόπου της απελευθέρωσης και, κατ’επέκταση, της συγκρότησης του νεοελληνικού κράτους υπό το πρίσμα πραγματικοτήτων που δεν προσιδίαζαν στα ποιοτικά χαρακτηριστικά και τις ανάγκες της ελληνικής κοινωνίας της εποχής. Γεγονός που έμελλε αναπόφευκτα να το μεταβάλει από κράτος, διαχειριστή της ελευθερίας της ελληνικής κοινωνίας, σε κράτος νομέα του εθνικού συμφέροντος, δηλαδή σε κράτος πολιτικής κατοχής. Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

PERRY ANDERSON: « Οι διαιρέσεις της Κύπρου» – Από την αποικιοκρατία στο σχέδιο Ανάν.

Του Σπύρου Κουτρούλη*

Κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις ΑΓΡΑ  το βιβλίο του PERRY ANDERSON  «οι  Διαιρέσεις της Κύπρου »σε μετάφραση του Κ.Ράπτη .

Ό  Π. ANDERSON   διηύθυνε  επί χρόνια τη βρετανική  «Επιθεώρηση της Νέας  Αριστεράς  »  (  New Left Review) .Διδάσκει Ιστορία και Κοινωνιολογία στο Πανεπιστήμιο του Λος Άντζελες. Ανάμεσα  στα  έργα του , που έχουν εκδοθεί  στα ελληνικά είναι : «Ο  δυτικός μαρξισμός »  (Εκδ.Κέδρος , Μετ.Α.Ζάννα ) και   «Το Απολυταρχικό κράτος » (Εκδ.Οδυσσέας , μετ.Ελ.Αστερίου ). Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

H «πατρική διδασκαλία» του Χ. ΓΙΑΝΝΑΡΑ

eu-turkeyΤου Σπύρου Κουτρούλη*

Με δυο επιφυλλίδες, που δημοσιεύθηκαν στην «ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ» στις 30.8.2009 και στις 6.9.2009, ο καθηγητής Χ. Γιανναράς προβάλλει ως μοναδική λύση για τον νέο-ελληνισμό, την υποταγή στον νέο-οθωμανισμό.

Σε ένα λόγο πλήρη αντιφάσεων και λογικών αδιεξόδων, που άλλοτε επιτίθεται στα μειωμένα πατριωτικά αντανακλαστικά της ελληνικής εκπαίδευσης και στις αδυναμίες των ελληνικών ένοπλων δυνάμεων και άλλοτε κατηγορεί τους «εθνικιστές κοραϊκούς που συγκροτούν το σημερινό πολιτικό σύστημα » καταλήγει στο παράδοξο συμπέρασμα : « Η Δύση διεκδικεί τη συνέχεια του αρχαιοελληνικού κληροδοτήματος, η Τουρκία τη συνέχεια του Βυζαντίου. Η υπαγωγή του σημερινού Ελλαδισμού υπό την οθωμανική επιρροή με παράλληλη τη μετοχή του στην Ευρωπαϊκή Ένωση, θα ήταν ίσως η τελευταία ευκαιρία να επανέλθει, με ενεργό μετοχή, στο ιστορικό γίγνεσθαι ο Ελληνισμός».

Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Ριζική πολιτική μεταρρύθμιση με δημοκρατικές διαδικασίες

ΓουδήΆρθρο του Μελέτη Μελετόπουλου* που αναδημοσιεύευται από την Ελευθεροτυπία (14.7.2009)

Η επανάσταση στο Γουδί (15-8-1909) παραμένει στην ιστορική συνείδηση της ελληνικής κοινωνίας το ορόσημο της μεγάλης ανατροπής που σάρωσε τον φαύλο παλαιοκομματισμό του 19ου αιώνα και έφερε στο προσκήνιο μια νέα γενιά πολιτικών, με σημαντικότερο τον Ελευθέριο Βενιζέλο.

Απότοκα αυτής της ανατροπής υπήρξαν ο εκσυγχρονισμός του κράτους και των θεσμών, η εγκαθίδρυση σύγχρονου εκπαιδευτικού συστήματος, η θεμελίωση της οικονομικής ανάπτυξης, η ανάκτηση της εθνικής αυτοπεποίθησης και αξιοπρέπειας, η δυναμική συμμετοχή στους Βαλκανικούς Πολέμους και ο διπλασιασμός της ελληνικής επικράτειας. Καταλυτικό στοιχείο του κινήματος στο Γουδί υπήρξε η πάνδημη συμμετοχή του λαού και ο αναίμακτος χαρακτήρας του (αξίζει να σημειωθεί ότι η τεράστια αυτή τομή πραγματοποιήθηκε χωρίς να καταλυθεί καν η κοινοβουλευτική διαδικασία).

Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Η εθνότητα των Ελλήνων και η σημερινή παρακμή τους(;)

Epanastasi*Του Χ. Ανδρεάδη

Στην ενδιαφέρουσα, όπως πάντα, επιφυλλίδα του στην «Καθημερινή»  της 19.7.2009, ο Χρ. Γιανναράς, έθεσε, μεταξύ άλλων, (πάλι;) το ζήτημα της «αυτοδιαχειριζόμενης κοινότητας», απ΄την αρχαία Ελλάδα ως το 1833.Μιλάει για «τη συνέχεια της ταυτότητας (δημιουργικής ετερότητας) του ελληνικού λαού», τον «τόπο και τρόπο του αθλήματος στον εκχριστιανισμένο Ελληνισμό (Βυζάντιο και Τουρκοκρατία) (όπου) ήταν η αυτοδιαχειριζόμενη κοινότητα-ενορία και φανέρωση του τρόπου η «εκκλησία των πιστών», κατηγορώντας τους συγχρόνους («μοδέρνους» θα εννοεί) που «ερμηνεύουν την Αρχαία Ελλάδα, το Βυζάντιο και την Τουρκοκρατία με τα κριτήρια και τα δόγματα του Ιστορικού Υλισμού». Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Η πονηρή και η δημοκρατική νοοτροπία των Ελλήνων

pnyxΤου Δημοσθένη Κυριαζή*

Στους  ανθρώπους που έζησαν και ζουν σε αυτόν εδώ τον τόπο έχουν αναπτυχθεί  σε μεγάλο βαθμό, σε μεγαλύτερο από αυτόν των άλλων λαών, δύο σημαντικά και αντιφατικά χαρακτηριστικά γνωρίσματα: Η πονηρή νοοτροπία και η δημοκρατική νοοτροπία.

Η πονηρή νοοτροπία

Στα λεξικά της Ελληνικής Γλώσσας ως πονηρή νοοτροπία, ως πονηριά, ορίζεται: «Η ικανότητα κάποιου να επιτυγχάνει τον στόχο του με τεχνάσματα συχνά  όχι τίμια, που περιέχουν δόλο, εξαπάτηση, παραπλάνηση»[1].

  Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Ο Αδαμάντιος Κοραής και η Τουρκία

KoraisTου Σπύρου Κουτρούλη*

Με την ευκαιρία κάποιας εθνικής επετείου, αλλά και σε ανύποπτο χρόνο, η κυρίαρχη ιδεολογία προσπαθεί, μεθοδικά, να προωθήσει την αναθεώρηση της νεοελληνικής ιστορίας και την εξιδανίκευση της τουρκοκρατίας. Έτσι υποστηρίχθηκε η ανυπαρξία κρυφών σχολειών, όχι διότι κάτι τέτοιο δεν προκύπτει από ιστορικά τεκμήρια, αλλά διότι η παιδεία κατά την τουρκοκρατία καλλιεργήθηκε ελεύθερα και ανεμπόδιστα…

Κάτι τέτοιο βέβαια δεν έχει καμία σχέση με την πραγματικότητα. Αντίθετα χρησιμοποιείται η αντιστροφή της ιστορικής αλήθειας, ώστε αναδρομικά να δικαιωθεί η διπλή εξάρτηση του νέο-ελληνισμού από τον αμερικανισμό και τον νέο-οθωμανισμό.

Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Κουβαλώντας εις πέρας την αυγή του ‘21

delacroixTου Αιμίλιου Kωστόπουλου*

Στην αυγή της καινούργιας χιλιετίας, είναι δυνητικά αμέτρητες οι προκλήσεις που ανοίγονται για τον Ελληνισμό. Δεδομένου ότι το σύγχρονο ελληνικό κράτος δείχνει εμφανή σημάδια ταχείας και αμετάκλητης κατάρρευσης, επείγει να αναζητηθεί μια φόρμουλα εξόδου από την ποικιλώνυμη κρίση. Φυσικά, η ελπιδοφόρος μεταστροφή του Ελληνισμού από την άβυσσο προς την πρόοδο δεν αποτελεί στο ελάχιστο μονάχα ζήτημα τεχνικού καθαρά χαρακτήρα, άρα εδώ ο όρος φόρμουλα δεν υποδηλώνει καθόλου συνταγή σίγουρης επιτυχίας, όσο θα ήθελε να υπενθυμίσει ότι ο λόγος είναι στην Ελλάδα εκλιπών ως παράμετρος της πολιτικής σκέψης και δράσης: ο απολογισμός, για παράδειγμα, είναι μια κρίσιμη και φανερά παραγνωρισμένη πολιτική μέθοδος. Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Αρέσει σε %d bloggers: